6 tác hại của niềng răng cần lưu ý

Niềng răng là phương pháp sử dụng các khí cụ chỉnh nha để khắc phục tình trạng răng hô, móm, thưa, khấp khểnh,… cải thiện chức năng ăn nhai và thẩm mỹ hàm răng, tuy nhiên nếu quy trình này thực hiện sai kỹ thuật có thể gây ra các tác hại của niềng răng thường gặp như viêm nướu, sâu răng, mất canxi răng, ảnh hưởng cấu trúc xương hàm, tiêu xương chân răng và cứng khớp. Các hậu quả của quá trình niềng răng thường gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe răng và nướu.

1. 6 tác hại của niềng răng cần lưu ý

Niềng răng có thể gây ra 6 tác hại gồm viêm hoặc nhiễm trùng nướu, sâu răng, mất canxi răng, thay đổi cấu trúc xương hàm, tiêu chân răng và cứng khớp nếu quá trình niềng răng thực hiện sai kỹ thuật. Cụ thể:

1.1. Bị viêm hoặc nhiễm trùng nướu

Viêm nướu là tác hại niềng răng phổ biến và thường xuất hiện sớm do hệ thống mắc cài và dây cung có nhiều khe kẽ tạo môi trường cho vi khuẩn phát triển gây ra viêm hoặc nhiễm trùng nướu. Ngoài ra, áp lực mạnh từ dây cung và mắc cài còn gây sưng đỏ, chảy máu nướu,… tạo điều kiện cho vi khuẩn tấn công răng.

Khi niềng răng mắc cài nếu không vệ sinh răng miệng sạch sẽ và kiểm tra răng miệng định kỳ thì có thể gây viêm, nhiễm trùng nướu, niềng răng bị tụt lợi, ảnh hưởng thẩm mỹ hàm răng và tác động không tốt đến xương hàm.

1.2. Sâu răng

Sâu răng là tình trạng thường gặp khi niềng răng mắc cài do mắc cài được gắn cố định trên răng khiến bàn chải đánh răng khó di chuyển và vệ sinh kỹ các ngóc ngách ở kẽ răng trong thời gian dài. Sâu răng làm cho răng bị tổn thương cấu trúc từ bên trong, nếu không được khắc phục kịp thời sẽ lây lan qua các răng lân cận làm răng bị suy yếu, vỡ hoặc viêm tủy.

Để phòng ngừa tác hại sâu răng khi niềng răng, bạn nên vệ sinh răng kỹ lưỡng ít nhất 2 lần/ngày và kết hợp sử dụng thêm bàn chải kẽ răng và máy tăm nước để làm sạch răng sâu hơn.

1.3. Mất canxi răng

Mất canxi răng là tác hại thường xảy ra do ăn uống không phù hợp và vệ sinh răng miệng sai cách khi niềng, khiến cho mảng bám tích tụ quanh mắc cài lâu ngày tạo điều kiện cho vi khuẩn tấn công làm mất khoáng ở men răng. Về lâu dài, mất canxi răng làm hình thành các đốm trắng trên bề mặt răng và tăng nguy cơ sâu răng, suy yếu răng.

1.4. Thay đổi cấu trúc xương hàm

Thay đổi cấu trúc xương hàm là tác hại do niềng răng với lực siết quá lớn, gây áp lực quá lớn đến chân răng và làm cho quá trình tiêu xương ở phía bị kéo diễn ra nhanh hơn quá trình tái tạo xương ở phía đối diện. Thông thường, quá trình tiêu biến và tái tạo xương diễn ra đồng thời để răng dịch chuyển ổn định nhưng khi mất cân bằng sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến xương hàm.

Tác hại thay đổi cấu trúc xương hàm làm tăng rủi ro trượt răng, khó ổn định kết quả sau khi niềng răng, suy giảm chức năng ăn nhai và gây ảnh hưởng đến thẩm mỹ gương mặt của bệnh nhân.

1.5. Tiêu chân răng

Tiêu chân răng là tác hại niềng răng xảy ra do chịu tác động của lực chỉnh nha kéo dài, làm suy giảm mật độ, thể tích của xương ổ răng. Mặc dù mức độ tiêu xương nhẹ giúp răng có thể dịch chuyển dễ dàng hơn, nhưng nếu quá trình tái tạo xương ổ răng không theo kịp tốc độ tiêu xương sẽ làm giảm độ bền vững của răng, khiến răng lung lay khi niềng và giảm tuổi thọ lâu dài. Tác hại này thường diễn ra âm thầm, không có biểu hiện rõ ràng, chỉ được phát hiện thông qua thăm khám và chụp X-quang định kỳ.

1.6. Cứng khớp

Cứng khớp là tác hại hiếm gặp khi niềng răng do không chăm sóc răng đúng cách trong thời gian dài và thường được phát hiện thông qua chụp X-quang. Tình trạng này khiến răng bị dính trực tiếp vào xương ổ răng và không thể di chuyển dù đã tác động lực nhưng các răng lân cận vẫn dịch chuyển làm hình thành các kẽ hở trên răng. Hậu quả là răng không dịch chuyển theo kế hoạch, gây sai lệch khớp cắn và làm gián đoạn quá trình điều trị.

2. Niềng răng có ảnh hưởng gì không?

Niềng răng là phương pháp chỉnh nha an toàn, mang lại sự thẩm mỹ cho hàm răng và cải thiện khớp cắn nhưng có thể gây ra một số ảnh hưởng tạm thời như khó chịu nhẹ, trầy xước mô mềm, đau nhẹ răng sau tái khám định kỳ, khó khăn khi ăn nhai và vệ sinh răng miệng. Cụ thể:

2.1. Gây khó chịu nhẹ

Cảm giác khó chịu là ảnh hưởng thường gặp trong 3 – 5 ngày đầu mới gắn khí cụ niềng, do răng và xương ổ răng chưa quen với lực chỉnh nha nên sẽ gây cảm giác căng tức và đau nhẹ ở răng. Đây là phản ứng bình thường cho thấy răng bắt đầu dịch chuyển và sẽ biến mất sau vài ngày khi đã thích nghi.

2.2. Gây trầy xước mô mềm

Các khí cụ như mắc cài, dây cung hoặc hook chỉnh nha có thể cọ xát vào niêm mạc má, môi và lưỡi, gây ra những vết loét nhỏ hoặc chảy máu nhẹ. Bệnh nhân có thể sử dụng sáp nha khoa bôi lên vị trí sắc nhọn của khí cụ để cải thiện tình trạng này.

2.3. Đau răng nhẹ sau tái khám định kỳ

Niềng răng tạo cảm giác đau nhẹ sau mỗi lần tái khám định kỳ vì bác sĩ sẽ điều chỉnh lực kéo của khí cụ. Ảnh hưởng này thường chỉ kéo dài trong khoảng 1 – 3 ngày nên bệnh nhân không cần lo lắng.