Nguyên nhân viêm lợi khi niềng răng và Cách điều trị

Viêm lợi khi niềng răng là hiện tượng nướu sưng tấy đỏ, đau nhức và chảy máu làm cản trở cho quá chỉnh nha, nặng hơn có thể dẫn đến viêm nha chu ảnh hưởng đến kết quả niềng răng. Có nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng viêm lợi khi niềng như do mảng bám thức ăn tích tụ quanh mắc cài, cao răng tích tụ, hoặc khí cụ cọ xát. Biện pháp khắc phục là đến nha khoa cạo vô răng, kết hợp vệ sinh răng miệng sạch bàn bàn chải mềm, máy tăm nước và súc miệng bằng nước muối.

1. Nguyên nhân viêm lợi khi niềng răng

Viêm lợi khi niềng răng (hay viêm nướu) là tình trạng mô nướu xung quanh răng bị sưng đỏ, đau nhức, chảy máu và viêm nhiễm trong quá trình đeo khí cụ niềng răng. Dấu hiệu nhận biết điển hình là phần nướu sưng tấy, chuyển từ màu đỏ tươi sang đỏ thẫm thay vì màu hồng nhạt là khỏe mạnh, dễ chảy máu khi đánh răng hay dùng chỉ nha khoa, kèm theo cảm giác đau nhức, ê buốt và hơi thở có mùi.

Niềng răng là kỹ thuật chỉnh nha sử dụng hệ thống mắc cài và dây cung để tác động lực để di chuyển răng về vị trí đúng trên cung hàm, quá trình này kéo dài nên có thể thể ảnh hưởng đến lợi. Vì các mắc cài có các kẽ hở là nơi dễ bám dính thức ăn, tạo nên các mảng bám, lâu ngày gây ra viêm lợi khi niềng hoặc nặng hơn là bị viêm nha chu.

Có 3 nguyên nhân chính gây viêm nướu khi niềng răng là vệ sinh răng miệng kém, lực siết răng mạnh, chế độ ăn không phù hợp. Cụ thể:

1.1 Vệ sinh răng miệng kém

Bị viêm lợi khi niềng răng do vệ sinh răng miệng kém thường xảy ra khi niềng răng bằng mắc cài. Vì hệ thống mắc cài và dây cung tạo ra nhiều khoảng trống và kẽ hở khó làm sạch bằng bàn chải thông thường, thức ăn dễ dắt vào nếu không được vệ sinh kỹ sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển gây kích ứng và sưng đỏ mô lợi.

1.2 Lực siết răng mạnh

Quá trình niềng răng cần điều chỉnh lực siết để nắn chỉnh di chuyển răng, tuy nhiên việc bác sĩ điều chỉnh lực siết quá mức so với ngưỡng sinh lý cho phép sẽ tạo áp lực lớn dây chằng nha chu và mô nướu. Tình trạng này gây ra đau nhức kéo dài và sưng nướu nặng, nếu không xử lý kịp thời có nguy cơ dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như tiêu xương, bật chân răng, thậm chí mất răng.

1.3 Chế độ ăn uống không phù hợp

Chế độ ăn uống không phù hợp là nguyên nhân gián tiếp làm cho vi khuẩn phát triển gây ra viêm lợi trong quá trình niềng răng. Các thức ăn không phù hợp như thức ăn dẻo, dính, có nhiều đường, quá cứng hoặc quá dai vì các loại thực phẩm này dễ bám chặt vào mắc cài, kẽ răng và đường viền nướu tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển. Với các đồ ăn quá nóng, cay nhiều hoặc chứa nhiều axit sẽ dễ gây kích ứng niêm mạc miệng và mô nướu đang nhạy cảm do lực siết răng, làm tăng phản ứng viêm và khiến lợi đau nhức nhiều hơn.

Ngoài ra, một số trường hợp đau nhức khi mới niềng răng do phải đeo các khí cụ làm bạn chán ăn hơn bình thường khiến cho việc ăn uống không đảm bảo được dinh dưỡng, thiếu vitamin C, canxi làm giảm sức đề kháng của mô nướu, khiến lợi mỏng yếu, dễ bị tổn thương và chậm phục hồi hơn khi bị vi khuẩn xâm nhập.

2. Cách điều trị sưng, viêm lợi khi niềng răng

Khi gặp phải tình trạng niềng răng bị sưng lợi, viêm lợi bệnh nhân nên nhanh chóng đến nha khoa để được bác sĩ thăm khám và đưa ra phương án điều trị kịp thời. Đồng thời, việc chữa trị sớm viêm lợi sẽ tránh làm ảnh hưởng đến quá trình niềng răng.

2.1 Sử dụng thuốc

Bác sĩ sẽ kiểm tra và có thể kê đơn các thuốc giảm đau, kháng viêm, kháng sinh, … để làm giảm tình trạng viêm lợi. Tuy nhiên, lưu ý là cần có sự kê đơn từ bác sĩ, tránh tự ý sử dụng thuốc khi chưa có chỉ định vì có thể làm tình trạng tệ hơn.

2.2 Cạo vôi răng

Ở trường hợp viêm lợi nhẹ, bác sĩ sẽ tiến hành làm sạch các mảng bám trên bề mặt răng, đường viền nướu giúp loại bỏ vi khuẩn gây bệnh. Tùy thuộc mức độ viêm mà bác sĩ có thể chỉ định dùng thêm thuốc kháng viêm để điều trị dứt điểm viêm lợi.

2.3 Can thiệp phẫu thuật

Với tình trạng viêm lợi nặng, đã bị tụt lợi khi niềng răng lộ chân răng sẽ cần phải tiến hành phẫu thuật ghép mô nướu để đảm bảo thẩm mỹ. Lúc này, bác sĩ cần tiến hành điều chỉnh, xem xét giảm lực siết răng để điều trị dứt điểm bệnh. Khi sức khỏe răng miệng đảm bảo, mới có thể tiếp tục tiến hành siết và niềng răng. Bởi nếu tiếp tục siết răng trong quá trình này rất dễ gây ra biến chứng rụng răng do phần lợi không còn ôm vào răng.

Vì vậy, ngay từ ban đầu mới niềng răng bạn cần lưu ý đảm bảo dinh dưỡng và vệ sinh răng sạch sẽ hạn chế tối đa tình trạng niềng răng bị sưng lợi. Đồng thời, lựa chọn nha khoa niềng răng uy tín, với bác sĩ giỏi sẽ giúp giảm thiểu được nhiều rủi ro trong quy trình niềng răng và điều trị viêm lợi.

3. Biện pháp phòng ngừa sưng lợi khi niềng răng

Sau đây là những điều cần đặc biệt chú ý trong quá trình vệ sinh răng miệng để ngăn ngừa tình trạng viêm lợi khi niềng răng:

• Sử dụng bàn chải đầu mềm, bàn chải kẽ để vệ sinh răng miệng và chải theo chiều hình tròn
• Dùng thêm chỉ nha khoa, máy tăm nước phù hợp để làm sạch hơn các mảng bám thức ăn.
• Sử dụng nước súc miệng có chứa các chất kháng khuẩn và Fluoride, hoặc có thể sử dụng nước muối.
• Tránh ăn các thực phẩm cứng, dẻo và bổ sung thêm chế độ ăn uống khoa học, đủ dinh dưỡng.
• Lấy cao răng định kỳ để làm sạch bề mặt răng, ngăn ngừa mảng bám và vi khuẩn hình thành trong khoang miệng.
• Tuân thủ lịch tái khám nha sĩ khi niềng răng để kịp thời phát hiện, điều trị các bệnh lý răng miệng, ngăn ngừa biến chứng niềng răng.

Niềng răng bị sưng lợi, viêm lợi là một hiện tượng khá phổ biến nhưng hoàn toàn có thể khắc phục được bằng cách điều trị tại nha khoa, bởi các bác sĩ giàu kinh nghiệm kết hợp với chăm sóc răng miệng kỹ lưỡng và có chế độ ăn uống khoa học.