
Tìm Hiểu Gắn Khâu Niềng Răng Là Gì? Quy Trình, Lưu Ý
Cố vấn chuyên môn:TS.BS.CKII Nguyễn Hiếu Tùng
- Giám đốc Nha khoa I-DENT
- 10 năm tu nghiệp tại Pháp - hơn 10.000 ca Implant thành công
- Giấy phép hành nghề số 0002468/TG – CCHN
Gắn khâu niềng răng là kỹ thuật gắn khí cụ chỉnh nha quan trọng trong quá trình niềng răng mắc cài. Bác sĩ sẽ đặt một vòng kim loại nhỏ, ôm sát vào các răng hàm lớn để tạo điểm neo vững chắc. Khâu niềng răng sẽ được đặt vào răng sau khi tháo thun tách kẽ. Khâu niềng răng sẽ giúp giữ hệ thống dây cung, lò xo cố định, chịu lực tốt và hỗ trợ đắc lực cho quá trình kéo dịch chuyển răng.
Gắn khâu niềng răng là gì?
Gắn khâu niềng răng là bước quan trọng trong chỉnh nha nhằm mục đích cố định dây cung kim loại và tạo điểm neo chặn tại các răng hàm lớn thường răng số 6 hoặc răng số 7.
Khâu niềng răng có hình dáng như một vòng kim loại cứng trông gần giống như chiếc nhẫn. Khi gắn thì khâu sẽ ôm vào thân răng, khâu ôm giữ chắc vị neo của các răng hàm để dây cung kim loại dễ dàng dịch chuyển qua các ống khâu (tube) từ đó tác động lực kéo di chuyển các răng khác.
Cấu tạo cơ bản của một khâu niềng răng gồm 3 phần chính là móc, các ống lớn và ống nhỏ (Tube). Thông thường, thời gian đầu khi mới gắn khâu thì có thể sẽ bị móc cạ vào lưỡi gây khó chịu nhưng sau một thời gian đã thích nghi thì cảm giác này sẽ không còn nữa.
Bác sĩ thường gắn khâu cho răng hàm vì các răng này chịu được lực lớn nhất trong miệng, trở thành điểm để neo giữ và định hướng dây cung, tạo lực kéo ổn định giúp răng di chuyển dần về vị trí đúng trên cung hàm.

Quy trình gắn khâu niềng răng
Quy trình gắn khâu niềng răng gồm 4 bước: đặt thun tách kẽ, thử khâu niềng răng, gắn khâu cố định và cài phụ kiện.
Bước 1: Đặt thun tách kẽ
Đặt thun tách kẽ là bước chuẩn bị trước cho việc gắn khâu, giúp tạo khoảng trống cần thiết giữa 2 răng kế cận nhau. Khoảng trống này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc nhét khâu kim loại vào ôm sát thân răng mà không làm bệnh nhân bị đau hay cộm nhiều.

Bước 2: Thử khâu niềng răng và chọn kích cỡ
Sau khoảng 1 tuần, bác sĩ tháo thun tách kẽ trước đó và làm sạch bề mặt răng. Sau đó, bác sĩ sẽ thử từng khâu niềng răng có kích thước khác nhau vào răng hàm để chọn ra vòng có kích thước vừa vặn nhất, ôm khít vào thân răng của bạn.
Bước 3: Gắn khâu cố định
Khi đã lựa chọn khâu có kích thước phù hợp, bác sĩ làm khô răng vào dùng một loại xi măng nha khoa (keo dán chuyên dụng) để bôi vào quanh mặt trong của khâu hoặc trên bề mặt răng. Tiến hành đưa khâu vào đúng vị trí, lau sạch phần keo thừa và chiếu đèn để làm cứng keo ngay lập tức. Thời gian gắn khâu mất khoảng từ 20 – 30 phút.

Bước 4: Cài phụ kiện và gắn mắc cài
Khâu niềng răng sẽ có thiết kế thêm các ống (tube) hoặc móc nhỏ để sau này gắn dây cung hoặc thun liên hàm. Do đó, sau khi đã gắn khâu niềng răng, bác sĩ sẽ gắn mắc cài lên các chiếc răng khác. Tùy vào đặc điểm của từng chiếc răng sẽ sử dụng mắc cài phù hợp. Hiện tại có 4 loại mắc cài phổ biến là mắc cài kim loại thường buộc chun, mắc cài tự buộc, mắc cài sứ thường buộc chun, mắc cài sứ tự buộc.
Ngoài ra, tùy vào từng trường hợp niềng răng cụ thể bác sĩ có thể gắn thêm dây cung, thun buộc cố định, gắn hook ở răng nanh, gắn dây thun liên hàm, hoặc miniscrew đối với các ca phức tạp.

Khi nào cần gắn khâu niềng răng?
Thông thường, bác sĩ sẽ chỉ định gắn khâu khi cần neo chặn vững chắc để di chuyển các răng khác, thân răng ngắn, khớp cắn sâu hoặc cần kết hợp các khí cụ như nong hàm, cung lưỡi hoặc răng đã bọc răng sứ. Cụ thể:
- Tạo neo vững chắc: Khâu sẽ giúp cố định dây cung chắc chắn, tạo lực kéo ổn định và an toàn hơn so với mắc cài thông thường lên răng hàm.
- Răng có cấu trúc phức tạp: Các trường hợp sai lệch phức tạp như khớp cắn sâu hay thân răng quá ngắn thì dễ làm bung, sút mắc cài nếu chỉ dán keo và gắn mắc cài thông thường.
- Cần kết hợp khí cụ bổ trợ: Một số ca chỉnh nha cần sử dụng thêm các khí cụ khác như là nong hàm, hàm giữ khoảng hay lò xo đẩy/kéo.
- Răng đã bọc sứ: Trường hợp bệnh nhân có bọc sứ để niềng răng thì cần sử dụng khâu niềng răng kim loại để giữ lực tốt hơn.

Các lưu ý sau khi gắn khâu niềng răng
Sau khi gắn khâu niềng răng bạn cần chú ý đến cách giảm đau, bảo vệ mô mềm, chế độ ăn uống phù hợp, cách vệ sinh và bỏ các thói quen xấu. Chẳng hạn như:
- Khi mới gắn khâu niềng răng cảm giác đau nhức sẽ rơi vào ngày thứ 2 – thứ 3, lúc này bạn có thể uống thuốc giảm đau nếu được bác sĩ chỉ định.
- Khâu có có thể cọ xát vào má hoặc nướu gây trầy xước mô mềm, bạn hãy dùng sáp nha khoa vo tròn và đắp lên vị trí cộm của khâu để tạo lớp đệm bảo vệ.
- Nên súc miệng bằng nước muối ấm pha loãng 3-4 lần để làm dịu nướu.
- Khi đã gắn khâu cần chú ý chế độ ăn uống, nên ưu tiên các món mềm, dễ nhai và ít phải dùng lực cắn nhai như cháo, súp, sữa chua, sinh tố, bún mềm trong những ngày đầu.
- Cần tránh các đồ ăn cứng, đồ dai, dính như xương, sụn, đá viên, kẹo dẻo, kẹo cứng, mực khô, kẹo cao su,… để tránh làm bung tuột khâu.
- Vệ sinh răng miệng sạch sẽ 2 lần/ngày bằng bàn chải lông mềm, nên kết hợp thêm bàn chải kẽ, chỉ nha khoa hoặc tăm nước để làm sạch triệt để nhất.
- Loại bỏ các thói quen xấu như cắn nắp chai, cắn móng tay, đẩy lưỡi hoặc nghiến răng vì có thể làm tuột khâu niềng, ảnh hưởng quá trình chỉnh nha.

Tóm lại, khâu niềng răng là một khí cụ đặc biệt quan trọng, đóng vai trò làm điểm neo chịu lực và cố định hệ thống dây cung trong suốt lộ trình chỉnh nha. Việc hiểu rõ đặc điểm, quy trình gắn cũng như các lưu ý khi chăm sóc khâu niềng răng giúp bạn chủ động hơn trong quá trình điều trị, đảm bảo lực kéo răng diễn ra liên tục, ổn định, từ đó rút ngắn tối đa thời gian niềng và mang lại hiệu quả tối ưu.
CHUYÊN SÂU IMPLANT DÀNH CHO NGƯỜI VIỆT
- Cơ sở 1:19V Nguyễn Hữu Cảnh, P.19, Q.Bình Thạnh, TP.Hồ Chí Minh
- Cơ sở 2:193A-195 Hùng Vương, P.9, Quận 5, TP.Hồ Chí Minh
- Cơ sở 3:83 Đường số 3 Khu dân cư Cityland, P.10, Q.Gò Vấp, TP.Hồ Chí Minh